Jens mapt #3.

Jens Kimmel (31) gelooft in de commons. In Oost zette hij buurtparlement Op de Stip op. Toen ontmoette hij Sophie. Sindsdien werkt hij met Commons Network. Hij schreef mee aan het Urban Commons onderzoek en nu brengt hij de commons in kaart. Letterlijk. Elke maand schrijft hij hier over zijn ontdekkingen. 

De commons-ontdekkingsreis in de stad gaat verder. Met hulp van Soheila Najand (Coöpolis) en Selcuk Baramir (Nieuwland) die ik de afgelopen weken sprak. Coöpolis is een netwerk van commons-initiatieven en Nieuwland is een commons in de Indische Buurt waar een collectief van 12 mensen woont en het pand beheert.

Ik kom erachter dat taal ontzettend belangrijk is. Zeker in een ontluikende beweging als die van de commons. Selcuk vertelt dat volgens hem de taal voor een commons-wereld nog grotendeels ontbreekt. “Kijk maar naar het woord ondernemer. Het enige echte script dat er ligt bij het horen van dat woord is dat van de ondernemer die op eigen kracht miljonair wordt.” Welke zelfstandige naamwoorden bestaan er voor mensen die ook ‘ondernemer’ zijn maar dan in naam van de gemeenschap en niet voor eigen gewin? Welke werkwoorden bestaan er voor de postkapitalistische variant van ‘ondernemen’? Selcuk stelt voor: ondergever. Vat dit de energie van een ‘ondernemer’ én de gemeenschappelijke benadering?

De Lucas Community, een zorg-commons in Amsterdam Osdorp heeft een andere suggestie: bewondernemer.

Ook besef ik dat woorden in een kapitalistische systeem gemakkelijk subject worden aan coöptatie. Een goed voorbeeld is het woord participatie dat een decennium geleden een instrument werd van de neoliberale overheid. Een ander is het woord duurzaamheid, waar inmiddels de meest niet-duurzame bedrijven, denk aan Shell en Unilever, massaal op zijn gedoken. Mijn advies: kijk kritisch naar alles wat commons pretendeert te zijn.

Deze alertheid over taal is relevant bij het ‘mappen’. We moeten ergens de grens trekken tussen wat wel en niet commons is en dan is alertheid sowieso geboden. Een gesprek met een commoner maakt veel duidelijk, blijkt ook nu weer.

Volgende keer tackle ik de kwestie van eigenaarschap. Stay tuned!